Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; yayın tarihindeki bilgilere göre hazırlanmıştır, mevzuat değişebilir ve hukuki görüş niteliği taşımaz.
Yetkinin Siber Güvenlik Başkanlığına geçişi
5651 sayılı Kanunun güncel metninde “Başkanlık” ifadesi Siber Güvenlik Başkanlığını, “Başkan” ise Siber Güvenlik Başkanını ifade etmektedir. Bu tanım, 24 Temmuz 2026 tarihli 7590 sayılı Kanunun 27. maddesiyle metne işlenmiştir. Aynı maddeyle Kanunun birçok hükmünde yer alan “Kurum” ve “Kuruma” ibareleri “Başkanlık” ve “Başkanlığa” olarak değiştirilmiş, “trafik bilgisi” tanımına da “kaynak ve hedef” port bilgisi ibaresi eklenmiştir.
Kanun metnindeki dipnotlara göre, Telekomünikasyon İletişim Başkanlığına yapılan atıflar Siber Güvenlik Başkanlığına yapılmış sayılır ve Kanunun birçok hükmünde “Kurum” yerine “Başkanlık” ibaresi kullanılmaktadır. Bu nedenle 5651 sayılı Kanun kapsamındaki karar, bildirim ve başvuru işlemlerinde muhatap Kanun metni bakımından Başkanlıktır. 7590 sayılı Kanunun diğer hükümlerinin kapsamı bu yazıda ele alınmamıştır.
Sulh ceza hâkimliği kararıyla erişim engelleme
5651 sayılı Kanunun 8. maddesi, kanunda sayılan katalog suçlar bakımından internet ortamında yer alan yayınla ilgili içeriğin çıkarılmasına ve/veya erişimin engellenmesine karar verilebileceğini düzenler. Bu karar soruşturma evresinde hâkim, kovuşturma evresinde mahkeme tarafından verilir; gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı da karar verebilir. Bu durumda savcı kararını yirmi dört saat içinde hâkimin onayına sunar, hâkim de en geç yirmi dört saat içinde kararını verir; bu süre içinde onaylanmayan tedbir kaldırılır.
Koruma tedbiri olarak verilen karara, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz edilebilir. Erişimin engellenmesi kararları kural olarak ihlalin gerçekleştiği yayın, kısım veya bölüm bakımından (URL gibi) verilir; ancak teknik olarak bu mümkün değilse ya da ihlal bu yolla önlenemiyorsa internet sitesinin tümüne yönelik karar verilebilir.
Gecikmesinde sakınca bulunan hâller: 24 saat ve 48 saat
5651 sayılı Kanunun 8/A maddesi; yaşam hakkı ile kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması, millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması sebeplerine bağlı olarak, hâkim veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Başkan tarafından içeriğin çıkarılmasına ve/veya erişimin engellenmesine karar verilebilmesini düzenler. Kararın gereği, derhâl ve en geç kararın bildirilmesinden itibaren dört saat içinde yerine getirilir.
Cumhurbaşkanlığı veya ilgili bakanlıkların talebi üzerine Başkan tarafından verilen karar, yirmi dört saat içinde sulh ceza hâkiminin onayına sunulur. Hâkim kararını kırk sekiz saat içinde açıklar; aksi hâlde karar kendiliğinden kalkar. Başlıktaki yirmi dört ve kırk sekiz saatlik süreler bu mekanizmaya aittir.
“2 saat” ifadesi hakkında
7590 sayılı Kanuna ilişkin haberlerde ve ikincil kaynaklarda uygulama süresinin iki saat olduğu aktarılmaktadır. Buna karşılık 5651 sayılı Kanunun güncel konsolide metninde, 8. maddenin beşinci fıkrasında, 8/A maddesinin birinci fıkrasında ve 9/A maddesinin üçüncü fıkrasında kararın gereğinin “derhâl ve en geç dört saat içinde” yerine getirileceği yazmaktadır.
Bu nedenle iki saatlik sürenin hangi hükme ilişkin olduğu bu yazıda doğrulanamamıştır ve kesin bilgi olarak sunulmamaktadır. Uygulanacak süre bakımından 7590 sayılı Kanunun ve 5651 sayılı Kanunun Resmî Gazete’de yayımlanan güncel metni esas alınmalıdır.
Özel hayatın gizliliği nedeniyle doğrudan başvuru
Kanunun 9/A maddesine göre internet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiğini iddia eden kişiler, Başkanlığa doğrudan başvurarak içeriğe erişimin engellenmesi tedbirinin uygulanmasını isteyebilir. Başvuruda yayının tam adresi (URL), hangi açılardan hakkın ihlal edildiğine ilişkin açıklama ve kimlik bilgilerini ispatlayacak bilgilere yer verilir; eksiklik hâlinde talep işleme konulmaz.
Erişimin engellenmesini talep eden kişi, talebini talepte bulunduğu saatten itibaren yirmi dört saat içinde sulh ceza hâkiminin kararına sunar. Hâkim kararını en geç kırk sekiz saat içinde açıklar; aksi hâlde tedbir kendiliğinden kalkar. Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Başkanın emriyle Başkanlıkça erişim engellenebilir; bu karar da yirmi dört saat içinde hâkimin onayına sunulur ve hâkim kararını kırk sekiz saat içinde açıklar. Erişimin engellenmesine konu içeriğin yayından çıkarılması hâlinde hâkim kararı kendiliğinden hükümsüz kalır.
İtiraz ve idari yaptırımlar
Sulh ceza hâkimliğinin erişim engellemeye ilişkin kararlarına karşı 5271 sayılı Kanun hükümlerine göre itiraz yoluna gidilebilir. 9/A maddesinde hâkim kararına karşı Başkan tarafından da itiraz edilebileceği ayrıca belirtilmiştir.
8/A maddesi kapsamında verilen kararın gereğini yerine getirmeyen erişim sağlayıcılar ile ilgili içerik ve yer sağlayıcılara Başkan tarafından idari para cezası verilebilir. Bilgi verme yükümlülüğünü yerine getirmeyen içerik, yer ve erişim sağlayıcılar bakımından ise adli para cezası öngörülmüştür. Güncel tutarlar bu yazıda yer almamakta, kanun metninden ve ilgili tebliğlerden öğrenilmelidir.
Başvuru yeri
Bilişim ve kişisel veri konularındaki başvuruların çoğu çevrim içi yapılır; yerel bir şube yoktur. Suç duyurusu için adliyelerdeki Cumhuriyet Başsavcılıkları, hukuk yolu için genel yetki kurallarına göre belirlenen mahkemeler görevlidir. Aydın Adliyesi, Efeler'de Köprülü-Veysi Paşa Mahallesi'ndeki Adalet Sarayı'nda hizmet verir; Nazilli ve Söke adliyeleri ile bunlara bağlı ilçe adliyeleri için ilçe–adliye tablosu Aydın'da yargı sayfasındadır.